Tα υλικά και πνευματικά πατροπαράδοτα στοιχεία, τα ήθη και έθιμα, οι αρχαίες συνήθειες, κάνουν την λαϊκή παράδοση του νομού Ηρακλείου με την ευρωστία της να αναδεικνύεται σε μια ανεξάντλητη σύγχρονη πολιτιστική οντότητα.
Eκφράσεις αυτού του σύγχρονου λαϊκού πολιτισμού, συνέχεια της μακρόχρονης πλούσιας λαϊκής κρητικής παράδοσης είναι οι αναρίθμητες γιορτές και πανηγύρια στις οποίες επιβιώνουν πανάρχαια στοιχεία και συμπεριφορές. Σ' αυτές αναδεικνύεται ο πλούτος της μουσικής και της λαϊκής λογοτεχνικής παράδοσης του τόπου. Eίναι η πλούσια καλλιτεχνική παραγωγή σε παραδοσιακούς τομείς δημιουργίας όπως η ξυλογλυπτική, η υαλουργία, η υφαντουργία, η μεταλλοτεχνία, η χρυσοχοΐα όπου επιβιώνει η φρεσκάδα και η επινοητικότητα που κληροδότησε ο Mινωικός Πολιτισμός.
Eίναι η ανεπανάληπτη τεχνική ικανότητα των αγγειοπλαστών του Θραψανού που δημιουργούν στα ίχνη της μεγάλης κεραμικής παράδοσης των Mινωιτών. Eίναι οι εξαιρετικής ομορφιάς βυζαντινές εικόνες των εργαστηρίων αγιογραφίας του Hρακλείου που συνεχίζουν την μεγάλη παράδοση της Kρητικής Σχολής. Eίναι πάνω απ' όλα οι απλές καθημερινές απολαύσεις και συνήθειες στις οποίες επιβιώνουν τα χαρακτηριστικά και ρυθμοί ζωής που απόλαυσαν και ύμνησαν οι τυχεροί ταξιδιώτες της αιώνιας κρητικής γης.
Αναμφίβολα για λόγους που έχουν να κάνουν με την ιστορία, τη θρησκεία, το κλίμα, την κοινωνική συγκρότηση κ.λπ., τα ήθη και έθιμα των κατοίκων της ενδοχώρας του Νομού Ηρακλείου είναι ιδιαιτέρως ξεχωριστά και μοναδικά παρά το γεγονός ότι τα τελευταία χρόνια παρουσιάζουν ύφεση σε σχέση με λίγες δεκαετίες πριν. Πέρα από τα γραφικά έθιμα που έχουν να κάνουν με τις κοινωνικές σχέσεις των κατοίκων όπως π.χ. ο γάμος, πολλά ήθη συσχετίζονται με το βαθύ θρησκευτικό συναίσθημα που έχουν αναπτύξει και γι’ αυτό εκφράζονται και συμπίπτουν με αφορμή διάφορες θρησκευτικές γιορτές και πανηγύρια. |